O Santuario da Nosa Señora da Xunqueira, situado no concello de Cee, é un dos espazos relixiosos con máis tradición da Costa da Morte. A súa orixe vincúlase cunha antiga lenda: uns mariñeiros, sorprendidos por unha treboada, atoparon entre os xuncos a imaxe da Virxe co Neno. Desde entón, a “Virxe da Xunqueira” ou “A Aparecida” converteuse na protectora espiritual da vila.
O templo actual ergueuse entre os séculos XIX e XX sobre os restos da antiga Igrexa de Santa María de Cee, documentada xa no século XV, aínda que a súa capela maior presenta elementos do século XIV. En abril de 1809, durante a Guerra da Independencia, a igrexa foi incendiada polas tropas napoleónicas, e perderon obras valiosas como os retablos do recoñecido arquitecto barroco Domingo de Andrade, natural de Cee.
Hoxe, o Santuario da Xunqueira é un espazo de culto, pero tamén un símbolo histórico e cultural. A súa lenda e a súa arquitectura fan del un lugar imprescindible para quen desexe coñecer a identidade e o patrimonio da Costa da Morte.
